آشنایی با سیستم آنتن مرکزی

پشت‌بام‌ منزل‌تان آواری از آنتن‌های متعدد است و یا تصاویر تلوزیون‌تان مدام به دلیل نویزهای متعدد بی‌کیفیت است؟ آنتن مرکزی دقیقاً برای رفع مشکل‌های مشابه این‌ها طراحی شده‌است. این سیستم با دریافت و تقویت سیگنال از یک منبع مشترک، امکان پخش تصاویر باکیفیت و بدون افت را در تمام واحدها فراهم می‌کند. نتیجه‌ی آن چه می‌شود؟

حذف آنتن‌های متعدد، بهبود نظم ظاهری ساختمان و از همه مهم‌تر افزایش کیفیت تصاویر تلویزیون!

در این مطلب سعی داریم ضمن معرفی کامل آنتن مرکزی درباره‌ی اجزاء،انواع، مزایا و معایب استفاده از آن‌ها و کاربردها و نکات کاربردی در استفاده از کابل‌های آنتن مرکزی با شما صحبت کنیم.

آنتن مرکزی چیست؟

آنتن مرکزی (MATV ) در واقع به مجموعه‌ای از ابزارها گفته می‌شود که اطلاعات مختلفی نظیر تصاویر ویدئویی، ماهواره‌ای و حتی تصاویر داخلی همچون دوربین‌های مداربسته را گرفته و آن را به چندین گیرنده ارسال می‌کند. در استانداردهای امروزی هر ساختمانی که بیش از یک گیرنده داشته باشد، می‌بایست از آنتن مرکزی بهره ببرد.

آنتن مرکزی در واقع یک وسیله تک و مجزا نیست و از چندین بخش متفاوت تشکیل شده‌است. نحوه‌ی کار آن بسیار ساده بوده به‌طوری که آنتن اصلی سیگنال‌ها را از فرستنده دریافت می‌کند؛ سپس توسط یک آمپلی‌فایر این سیگنال تقویت شده و در یک بخش مجزا به تقسیم آن‌ها پرداخته می‌شود و درنهایت توسط کابل به گیرنده منتقل خواهد شد.

بخش‌های آنتن مرکزی

بخش دریافت: این قسمت به دریافت اطلاعات از فرستنده اختصاص دارد و شامل آنتن و یا مبدل تصاویر ویدیویی است. آنتن در واقع برای دریافت تصاویر تلویزیونی و ماهواره‌ای استفاده شده و مبدل نیز برای دریافت تصاویر داخلی همچون دوربین‌های مداربسته به‌کار گرفته می‌شود.
بخش تقویت: این قسمت شامل یک آمپلی‌فایر قدرتمند است که بتوان با آن سیگنال‌ها را تقویت کرد.
بخش تقسیم: در اینجا شاهد بخش‌های متفاوتی هستیم. ابتدا به تپاف برای تقسیم عبوری نیازمندیم. سپس از اسپلیتر برای تقسیم نهایی استفاده می‌شود. در این بین از یک سوئیچر نیز برای تقسیم سیگنالی که در بخش قبلی تقویت شده برای ارسال به گیرنده‌ها بهره می‌گیرند.
بخش انتقال: درنهایت از یک کابل کواکسیال برای انتقال سیگنال به سمت گیرنده‌ها استفاده می‌شود که همگی در بخش انتقال جای می‌گیرند.

اجزای سیستم آنتن مرکزی

1- آنتن VHF و UHF

2- ترکیب کننده (Mixer)

3- تقویت کننده (Amplifire)

4- تقسیم کننده (Spliter)

5- کابل کواکسیال

6- کانکتور های فیش BNC (فیش آنتن)

7- پریز آنتن

آنتن VHF

این نوع آنتن برای باند VHF مناسب است و شامل کانال‌هال 5 تا 12 در محدوده‌ی فرکانسی بین 174 مگاهرتز تا 230 مگا هرتز است.

آنتن UHF

این آنتن برای باند UHF مناسب است و کانال‌های 21 تا 68 را شامل می‌شود. محدوده‌ی فرکانسی این باند 480 مگاهرتز تا 860 مگاهرتز است.

ترکیب‌کننده (Mixer) 
برای ارسال همزمان سیگنال‌های دریافتی UHF و VHF به گیرنده تلویزیون لازم است از مدار ترکیب‌کننده (Mixer) استفاده شود. در تصویر زیر دو ترکیب‌کننده سیگنال آنتن VHF و UHF نشان داده شده است.

تقویت کننده (Amplifire)
سیگنال‌های دریافت شده توسط آنتن به تقویت کننده منتقل می‌شود تا براساس نیاز و انجام محاسبات تقویت شوند. محاسبات انجام شده بر اساس افت سیگنال در طول کابل، فاصله تا تقسیم‌کننده‌ها، تعداد تقسیم‌کننده‌ها و… خواهد بود که بایستی توسط طراح انجام شود. مقدار توانایی آمپلی‌فایر در تقویت کننده بر حسب db بیان می‌شود و ضریب بهره تقویت سیگنال Gain نام دارد.

تقسیم‌کننده (Spliter)
تقسیم‌کننده سیگنال ورودی یک مدار مجتمع است که سیگنال ورودی را بین چند گیرنده تقسیم می‌کند و عمل تطبیق امپدانس را نیز انجام می‌دهد. تصویر زیر یک تقسیم‌کننده (Spliter) چهار کاناله را نشان می‌دهد.

کابل کواکسیال

کابل کواکسیال برای اتصال آنتن به ترکیب کننده (Mixer) و گیرنده تلویزیونی استفاده می‌شود. مناسب‌ترین مدل آن، کابل 75 اهم است. یکی از مزیت‌های این کابل این است که به هیچ عنوان نویزی وارد آن نمی‌شود و امواج انتقالی کاملا محافظت می‌شوند. کابل کواکسیال انواع مختلفی دارد که RG معروف‌ترین آن‌هاست. پرکاربردترین ندل این کابل، RG59 است که در سیستم‌های آنالوگ بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرد، برای اتصال کابل‌های کواکسیل از کانتکتور های فیش BNC استفاده می شود. فیش های BNC نیز در 2نوع 50 و 75 اهم تولید می‌شوند.

کانکتور های فیش BNC
کابل‌های اتصالی به تلویزیون و دیگر گیرنده‌ها به وسیله فیش مخصوص اتصالات کابل کواکسیال متصل می‌شود. این کابل‌ها به 2صورت فیش نری (Coaxial play) و مادگی (Coaxial jack) ساخته می‌شوند. نوع دیگر اتصال کابل با فیش مخصوص پیچی یا F-Plug است.

پریز آنتن
پریزها محل اتصال گیرنده تلویزیونی به آنتن مرکزی جهت دریافت سیگنال مناسب هستند.

مزایای سیستم‌های آنتن مرکزی

۱ – جلوگیری از نصب آنتن‌های متعدد بر روی پشت بام یا بالکن طبقات
۲ – تامین سیگنال با قدرت متناسب با واحد‌های هر یک از طبقات ساختمان و جلوگیری از ایجاد نویز
۳ – مقرون به‌صرفه‌بودن
۴- تعمیر و نگهداری آسان
۵ – تامین تصاویر شبکه‌های مختلف با کیفیت یکسان
۶ – امکان ایجاد شبکه مختص تلویزیونی برای ساختمان

مواردی  که در انتخاب آنتن مرکزی باید دقت کنیم؟

اگر قصد نصب آنتن مرکزی ساختمان را دارید، پیش از هر تصمیمی باید سه فاکتور کلیدی را بررسی کنید تا کیفیت دریافت سیگنال و پایداری سیستم تضمین شود.

• نوع آنتن:

در گام نخست مشخص کنید آنتن مرکزی قرار است چه نوع سیگنال‌هایی را دریافت کند. تعداد کانال‌ها و نوع فرکانس دریافتی، مهم‌ترین معیار در انتخاب آنتن مرکزی محسوب می‌شود و مستقیماً بر کیفیت تصویر و صدا اثر می‌گذارد.

• جهت آنتن:

برای دریافت پایدار سیگنال، نصاب باید جهت آنتن را دقیقاً به سمت فرستنده تنظیم کند. زمانی که اغلب فرستنده‌ها در یک مسیر مشخص قرار دارند، آنتن‌های Broadband انتخاب مناسبی هستند. اما اگر سیگنال‌ها از جهت‌های مختلف ارسال شوند، استفاده از آنتن‌های تک‌کانال عملکرد بهتری دارد. در ایران، پخش آنالوگ و دیجیتال عمدتاً روی باندهای UHF و VHF انجام می‌شود؛ بنابراین تنظیم دقیق جهت آنتن اهمیت بالایی دارد، زیرا بخش جلویی آنتن سیگنال قوی‌تری نسبت به پشت آن دریافت می‌کند.

• بهره آنتن:

آنتن مرکزی باید بهره کافی داشته باشد تا سیگنال مناسب را به ورودی آمپلی‌فایر منتقل کند. این مقدار معمولاً در حدود صفر دسی‌بل است. در مناطقی که قدرت سیگنال ضعیف‌تر است، استفاده از آنتن‌های بزرگ‌تر و پرقدرت‌تر، کیفیت دریافت و تقویت سیگنال تلویزیون را به‌طور محسوسی افزایش می‌دهد.

انواع سیستم‌‌های آنتن مرکزی

سیستم MATV: از این نوع سیستم آنتن مرکزی برای دریافت، تقویت و توزیع سیگنال‌ها در برخی باندهای مختلف نظیر UHF بهره گرفته می‌شود. در صورتی که از این سیستم استفاده کنید، سیگنال‌های تلویزیونی در گیرنده‌های شما بدون هیچ نویزی و خیلی شفاف دریافت خواهند شد.
سیستم SMATV: این سیستم دقیقا عملکردی مشابه با MATV دارد، با این تفاوت که می‌توان در آن سیگنال‌های ماهواره را هم دریافت کرد.
سیستم CATV: در این نوع خاص سیگنال‌های تلویزیونی از مرکز تولید شده و پس از تقویت توسط کابل به گیرنده‌ها ارسال خواهد شد.
سیستم CCTV: در این نوع نیز تمامی سیگنال‌های ویدئویی (نظیر دوربین‌های مداربسته و تمامی لوازم پخش صدا و تصویر) توسط مدولاتور بر روی باندهایی که خالی باشند، مدوله شده و به وسیله میکسر به ۳ سیستمی که پیش‌تر با آن‌ها آشنا شدید، اضافه می‌شوند. در نتیجه می‌توانید تصاویر را بر روی کانال‌های تلویزیونی مشاهده کنید.

معایب استفاده از آنتن مرکزی

• احتمال افزایش نویز
• نیاز به مراقبت و بررسی پیوسته
• هزینه‌ی نصب به نسبت گران
• نصب زمان‌بر

نکات مهم در نصب آنتن مرکزی

1. اگر کیفیت سیگنال برای شما اهمیت زیادی دارد، پیشنهاد می‌کنیم، آنتن را در بالاترین ارتفاع نصب کنید.
2. از نصب آنتن در مکان‌هایی همچون کوهستان، جنگل و اطراف ساختمان‌های بلند خودداری کنید. چراکه مانع موجود روی کیفیت سیگنال تأثیر می‌گذارد.
3. پایه‌ی آنتن را محکم کنید
4. از چرخاننده برای دریافت سیگنال‌های قوی‌تر استفاده کنید.
5. حداقل 6 متر از محل نصب خطوط برق فاصله بگیرید.
6. مسیر کابل‌کشی خود را طولانی نکنید.

آنتن مرکزی چه کاربردهایی دارد؟

کاربردهای آنتن مرکزی فقط محدود به استفاده از آن‌ها در منازل مسکونی نیست. از جمله کاربردهای آن می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

1. توزیع سیگنال تلویزیون و رادیو
2. تقویت کیفیت سیگنال‌ها
3. اتصال به دوربین‌های مداربسته
4. مناسب برای استفاده در انواع ساختمان‌های مسکونی، تجاری، بیمارستان‌ها، هتل‌ها، اداره‌ها و سازمان‌ها.

و اما سخن آخر

استفاده از آنتن مرکزی، یک راهکار هوشمندانه است که موجب ایجاد کیفیت تصویر بالا با هزینه‌ی اندک می‌شود. اگر به دنبال حذف آنتن‌های متعدد و نصب یک آنتن مرکزی باکیفیت با قطعات بادوام هستید، همین امروز با سیمند کابل تماس بگیرید و گامی مطمئن در مسیر دریافت تصاویری شفاف و بدون نویز بردارید. کارشناسان ما آماده‌ی ارائه خدمات مناسب همچون مشاوره‌ی رایگان برای انتخاب احسن هستند.