وقتی برای یک سیستم خورشیدی کابل میخرید، ممکن است با این پیشنهاد روبهرو شوید: «کابل افشان هم همین کار را انجام میدهد؛ چرا بیشتر هزینه کنید؟» پاسخ به این سؤال، به محل استفاده و مشخصات کابل بستگی دارد.
کابل افشان معمولی را نمیتوان صرفاً بهدلیل انعطافپذیری یا سطح مقطع مناسب، جایگزین کابل خورشیدی کرد. ولتاژ مدار، شرایط محیطی و مشخصات عایق و روکش هم باید با نیاز پروژه مطابقت داشته باشند. برای انتخاب درست، ابتدا باید تفاوت این محصولات را بشناسید.
کابل خورشیدی چیست و کجا استفاده میشود؟
کابل خورشیدی یا سولار، در کاربرد رایج، به کابل تخصصی فتوولتائیک یا PV گفته میشود. این کابل برای مسیرهای مشخصی در سمت جریان مستقیم یا DC سیستم، مانند اتصال پنلها و مسیر منتهی به اینورتر، مطابق طراحی پروژه انتخاب میشود.
تمام کابلهای یک سیستم خورشیدی از یک نوع نیستند. کابل خروجی AC اینورتر، کابل اتصال زمین و کابلهای ارتباطی، وظایف و الزامات جداگانهای دارند. بنابراین، هنگام استعلام باید محل استفاده را مشخص کنید؛ عبارت «کابل برای پنل خورشیدی میخواهم» برای پیشنهاد محصول کافی نیست.
تفاوت کابل سولار و افشان معمولی چیست؟

«سولار» کاربرد کابل را بیان میکند و «افشان» ساختار هادی را؛ بنابراین، کابل خورشیدی هم میتواند هادی افشان داشته باشد.
منظور از افشان معمولی در این مقاله، کابل عمومی با عایق و روکش PVC است. برای مقایسه ملموستر، دو نمونه معرفیشده توسط Eland Cables را بررسی میکنیم: کابل خورشیدی H1Z2Z2-K و کابل افشان عمومی H05VV-F.
مشخصات جدول مربوط به همین نمونههاست و نباید به تمام محصولات بازار تعمیم داده شود.
| معیار مقایسه | کابل خورشیدی H1Z2Z2-K | کابل افشان عمومی H05VV-F |
|---|---|---|
| کاربرد | اتصال بخشهای مدار DC فتوولتائیک | اتصال تجهیزات و لوازم خانگی در کاربردهای تعریفشده |
| هادی | مس قلعاندود افشان کلاس ۵ | مس افشان کلاس ۵ |
| عایق | آمیزه شبکهایشده بدون هالوژن | PVC |
| روکش | آمیزه شبکهایشده بدون هالوژن و کندسوز | PVC |
| استاندارد معرفیشده | EN 50618 | EN 50525-2-11 |
| شرایط محیطی | مقاومت در برابر UV و ازن در مشخصات اعلام شده است. | تناسب با محیط موردنظر باید جداگانه تأیید شود؛ افشانبودن کافی نیست. |
منبع مقایسه، اطلاعات فنی دو محصول است. این تفاوتها برای خریدار چه معنایی دارند؟ هر دو نمونه هادی انعطافپذیر دارند، اما برای کاربرد یکسان معرفی نشدهاند. برای مسیری در معرض آفتاب، باید مقاومت محیطی مستند داشته باشید؛ برای مدار DC نیز رتبه ولتاژ مناسب لازم است. شباهت ظاهری یا کافیبودن سطح مقطع، این الزامات را تأیید نمیکند.
همچنین، بدون هالوژنبودن یا کندسوزبودن روکش را نباید معادل حفظ عملکرد کابل در آتش دانست؛ اینها ویژگیهای متفاوتی هستند که باید از مدارک همان محصول بررسی شوند.
آیا میتوان بهجای کابل خورشیدی از افشان معمولی استفاده کرد؟
برای مسیر DC پنلها، کابل عمومی را بدون تأیید فنی جایگزین کابل تعیینشده در طراحی نکنید. کافیبودن ظرفیت عبور جریان، فقط بخشی از بررسی است.
فرض کنید کابل روی پشتبام نصب میشود. علاوه بر جریان، باید تناسب آن با ولتاژ DC، تابش خورشید، دمای محل و روش نصب روشن باشد. اگر فروشنده محصول دیگری پیشنهاد میدهد، مستندات مناسببودن آن برای این شرایط را بخواهید و انتخاب جایگزین را با مسئول فنی تأیید کنید.
قراردادن کابل داخل لوله هم بهتنهایی همه محدودیتها را برطرف نمیکند. لوله بخشی از حفاظت مسیر را فراهم میکند، اما رتبه ولتاژ یا مشخصات عایق کابل را تغییر نمیدهد.
آیا هزینه بیشتر کابل سولار توجیه دارد؟
اگر شرایط مسیر به کابل تخصصی نیاز داشته باشد، مقایسه صرف قیمت هر متر کافی نیست. هزینه خرید را کنار هزینه نصب، حفاظت لازم و دسترسی برای تعمیر یا تعویض احتمالی قرار دهید.
برای مثال، در یک پروژه فرضی، پیشنهاد ارزانتر ممکن است به حفاظت اضافی نیاز داشته باشد. اگر این راهکار از نظر فنی تأیید شود، هزینه حفاظت و اجرای آن هم باید وارد مقایسه شود. در غیر این صورت، قیمت پایینتر دلیلی برای پذیرش محصول نامتناسب نیست.
قیمت بالاتر هم بهتنهایی کیفیت را ثابت نمیکند. ابتدا گزینههای قابلقبول از نظر فنی را مشخص کنید؛ سپس قیمت، مدارک و شرایط تأمین آنها را بسنجید.
پیش از خرید کابل خورشیدی چه مشخصاتی را بررسی کنیم؟

اطلاعات مدار را از مسئول فنی بگیرید و مدارک محصول را از فروشنده بخواهید. بررسی را در سه بخش انجام دهید.
ولتاژ نامی و استاندارد محصول
رتبه ولتاژ کابل باید برای مدار DC موردنظر مناسب باشد. رتبه AC را بدون تأیید سازنده به DC تعمیم ندهید.
استانداردهای EN 50618 و IEC 62930 از مراجع مرتبط با کابلهای فتوولتائیک هستند. کدی مانند H1Z2Z2-K نیز نامگذاری یک نوع کابل PV است که ممکن است روی کابل یا دیتاشیت ببینید. نام محصول، استاندارد اعلامی و مدارک ارائهشده باید با یکدیگر مطابقت داشته باشند.
برای نمونه، در مشخصات کابل H1Z2Z2-K بررسیشده، رتبه DC برابر با ۱۵۰۰/۱۵۰۰ ولت درج شده است. هنگام خواندن چنین عددی، از مسئول فنی بخواهید تناسب آن را با حداکثر ولتاژ طراحی مدار بررسی کند؛ این عدد بهتنهایی تأییدکننده انتخاب کابل نیست.
شرایط محیطی و روش نصب
مشخص کنید کابل در معرض آفتاب، رطوبت یا آب قرار میگیرد و آیا دفن مستقیم یا حفاظت مکانیکی لازم دارد. مناسببودن برای فضای باز، لزوماً به معنای مجازبودن غوطهوری دائم در آب نیست. سازندگان برای برخی کاربردهای آبی، ویژگیها و آزمونهای تکمیلی معرفی میکنند؛ این قابلیت باید برای محصول انتخابی تأیید شود.
برای خواندن دیتاشیت، از شرایط واقعی پروژه شروع کنید. اگر کابل قرار است دفن شود، بهدنبال تأیید همان روش نصب بگردید. اگر در معرض آفتاب است، مشخصات مقاومت در برابر UV را بررسی کنید. اطلاعاتی که پیدا نمیکنید، پیش از سفارش از سازنده یا تأمینکننده بخواهید.
سطح مقطع و سازگاری اتصال
انتخاب سطح مقطع به جریان طراحی، طول مسیر، افت ولتاژ و شرایط نصب وابسته است. برای آشنایی بیشتر با نقش طول مسیر، میتوانید مطلب افت ولتاژ در کابل را مطالعه کنید.
کابل خورشیدی ۴ بهتر است یا ۶؟ هیچکدام برای همه پروژهها انتخاب ثابت نیستند. پاسخ به شرایط مدار بستگی دارد و باید با محاسبات پروژه تأیید شود.
کابل و کانکتور را نیز جدا از هم انتخاب نکنید. در دیتاشیت کابل، قطر بیرونی را پیدا کنید و آن را با محدوده مجاز کانکتور تطبیق دهید. سطح مقطع هادی، نوع هادی و شیوه اتصال هم باید با دستور سازنده کانکتور سازگار باشند؛ صرفاً جاگرفتن کابل در اتصال، معیار کافی نیست.
برای استعلام چه اطلاعاتی آماده کنیم؟
| موضوع | اطلاعاتی که باید اعلام کنید |
|---|---|
| محل استفاده | سمت DC پنلها، خروجی AC اینورتر یا مسیر دیگر |
| مشخصات مدار | ولتاژ و جریان طراحی |
| مسیر کابل | طول مسیر و روش نصب |
| شرایط محیطی | تابش خورشید، دما، رطوبت و تماس احتمالی با آب |
| کابل و اتصال | سطح مقطع تأییدشده و مشخصات کانکتور |
| شرایط سفارش | متراژ، مدارک موردنیاز و موعد تحویل |
اگر بخشی از این اطلاعات هنوز مشخص نیست، همان را در درخواست بنویسید تا پیشنهاد اولیه با تأیید نهایی انتخاب اشتباه نشود.
بررسی امکان تأمین از سیمند کابل
برای بررسی محصولات و راههای ارتباطی، به سایت سیمند کابل مراجعه کنید. ابتدا درباره امکان تأمین کابل منطبق با مشخصات پروژه بپرسید و برای بررسی پیشنهاد، دیتاشیت و مدارک مرتبط را درخواست کنید.
منابع: www.elandcables.com





